ویژگی‌های آناتومی چوب درختچه حرّا Avicennia marina (Forssk.) Vierh)) واقع در جنگل‌های ماندابی ایران (جزیره قشم)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه علوم و صنایع چوب و کاغذ، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج

2 استادیار گروه علوم وصنایع چوب و کاغذ، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج، ایران

چکیده

    درختچه حرّا، به افتخار ابن­سینا فیلسوف و طبیب شهیر ایرانی که او را اَویسنا (Avecina) می‌شناختند نام علمی اَوسینا (Avicennia) را به خود گرفته است. این مقاله قصد دارد تا ویژگی­های آناتومی چوب این درختچه که یکی از مهمترین گونه‌های جنگل‌های ماندابی ایران است را مورد بررسی قرار دهد. بدین منظور سه دیسک چوبی از تنه سه درخت بالغ تهیه و به نمونه­های مکعبی کوچک تبدیل شدند. سپس توسط میکروتوم از آنها نمونه­های نازک میکروسکوپی تهیه و پس از رنگ­آمیزی با استرابلو و سفرانین توسط کانادا بالزام بر روی لام­های شیشه­­ای تثبیت شده و بعد ویژگی­های آناتومی آنها مورد بررسی قرار گرفت. همچنین از چوب تنه حرّا تعدادی خلال­های کبریتی تهیه و در مخلوط اسید استیک و آب اکسیژنه خیسانده شدند و ویژگی­های مورفولوژی الیاف آن نیز مورد مطالعه قرار گرفت. از مهمترین ویژگی­های آناتومی چوب گونه حَرّا می­توان حضور بافت آبکش تومانده را نام برد که توسط پارانشیم­های طولی رابط احاطه شده­اند. علاوه بر این، سلول­های اسکلرئیدی به­صورت لایه­ای در میان بافت چوبی مشاهده شدند. ویژگی­های آناتومی چوب درخت حرّا (Avicennia marina) در منابع مختلف دارای تفاوت­هایی است که می­توان این ویژگی را به تأثیرپذیری این گونه از اقلیم و یا شرایط رویشگاهی مربوط دانست.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


-Carlquist, S., 2001. Comparative Wood Anatomy: Systematic, Ecological, and Evolutionary Aspects of Dicotyledon Wood (Springer Series in Wood Sciences), Berlin - Heidelberg: Springer-Verlag. 448 p.

-De Deurwaerder, H., 2012.  How are anatomical and hydraulic features of Avicennia marina and Rhizophora mucronata trees influenced by siltation? Master’s Dissertation, Faculty of Bioscience Engineering Universiteit Gent, 80p.

-Exley, R., Butterfield,  R. B. G., and Meylan, M. A., 1974. “Preparation of wood specimens for SEM,” J. Microscopy 101(1), 21.

-Fahn, A., Werker, E., and  Baas, P., 1986. Wood anatomy and identification of trees and shrubs from Israel and adjacent regions. The Israel Academy of Sciences and -Humanities. Botanical Gazette, Vol. 143, No. 3, Sep.

-Hogarth, P. J., 1999. The Biology of Mangroves, Oxford University Press, 228 pp.

-IAWA Committee, 1989. IAWA list of microscopic features for hardwood identification, IAWA Bulletins, 10: 219–332.

-InsideWood, 2004-onwards. Published on the Internet. http://insidewood.lib.ncsu.edu/search [http://insidewood.lib.ncsu.edu/results?6].

-Krishnamurthy, K.V., and Sigamani, K., 1987. Wood anatomy of two South Indian species of Avicennia. Feddes, Feddes Repertorium journal, 9-10: 537-542.

-Metcalfe, F.R., and Chalk, L., 1983. Anatomy of the dicotyledon, Vol.2. Wood structure and conclusion of the general introduction, 2nd edition, Oxford University Press, Oxford.

-Neumann, K.; Schoch, W.; Détienne, P.; Schweingruber, F.H., 2001: Woods of the Sahara and the Sahel / Bois du Sahara et du Sahel / Hölzer der Sahara und des Sahel. Birmensdorf, Eidg. Forschungsanstalt WSL. Bern, Stuttgart, Wien, Haupt. 465 p.

-Panshin, A. J., 1932. An anatomical study of the woods of the Philippine mangrove swamps, Philippine, Science journal, 48: 143-208.

Quattrocchi, U., 1999. CRC World Dictionary of Plant Names: Common Names, Scientific Names, Eponyms, Synonyms, and Etymology, Volume 1  Baton Rouge, New York, London, Washington DC: CRC Press.

-Parsapajouh D., 1994. Wood technology. Tehran university publication No. 1851.403p.

-Safdari, V., 2012.Anatomical, physical and chemical properties of (Seidlitzia rosmarinus Bunge ex Boiss) wood in irano-torani region.Iranian Journal of Wood and Paper Science Research Vol. 27 No. (2).

-Safiari, S., 2003. Mangrove Forests. Research institute of forest and rangelands, No. 314-2003. 539p.

-Sagheb-Talebi, K., Sajedi, T., and Yazdian, F., 2004. Forest of Iran. Research institute of forest and rangelands forest research division, Technical publication No. 339-2003. 27p.

-Schweingruber, F., Börner, A., Schulze, ED., 2011. Atlas of Stem Anatomy in Herbs, Shrubs and Trees - Vol. 1. Springer Verlag, Berlin, Heidelberg, 495 pp. Link.

-Schmitz, N., Verheyden, A., Kairo, J.G., Beeckman, H., and Koedam, N., 2007a. Successive cambia development in Avicennia marina (Forssk.) Vierh. is not climatically driven in the seasonal climate at Gazi Bay, Kenya. Dendrochronologia 25: 87–96.

-Schmitz, N., Jansen, S., Verheyden, A., Kairo, JG., Beeckman, H., and Koedam, N., 2007b. Comparative anatomy of intervessel pits in two mangrove species growing along a natural salinity gradient in Gazi Bay, Kenya. Annals of Botany 100: 271-281.

-Stevens, P. F. (2001 onwards). Angiosperm Phylogeny Website. Version 12, July 2012. http://www.mobot.org/MOBOT/research/APweb/.

-Sun, Q., Suzuki M., 2000. Wood anatomy of mangrove plants in Iriomote Island of Japan: a comparison with mangrove plants from lower latitudes. Acta Phytotaxonomica et Geobotanica. 51:37–55.

-Tomlinson, Philip B, 1986. The Botany of Mangroves, Cambridge University Press, Cambridge, 419 pp.

-Zamski, E, 1979. The mode of secondary growth and the three-dimensional structure of the phloem in Avicennia, Botanical Gazette Journal, 140: 67-76.